Stop di Haci Cos di Mucha Chikito!

by | Nov 21, 2024 | No Ficcion, Papiamento

Dia 20 di november tabata dia Internacional di Derecho di Mucha. Manera tur aña nos ta mira yen di adultonan y instancianan ta felicita nos muchanan ariba nan dia. E ultimo añanan por nota cu mas esfuerso ta wordo haci pa organisa mas actividad pa muchanan ariba e dia aki, cual ta di admira pero… mi kier a comparti algun pensamento cu mi tin masha tempo caba na mi curason.

Derecho. Derecho. Derecho.

Mi ta irita un poco, pasobra mi tin e impresion cu tin adultonan ta kere cu esaki ta djis un dia pa celebra y bisa palabranan bunita, pero bashi, na nos muchanan. Dia 20 di november ta dia di derecho di mucha. E dia aki ta trata di e derechonan cu muchanan di 0-18 aña tin segun e tratado di derecho di mucha. Tur 54 articulo.

Apesar cu mi ta haya e actividadnan cu ta ser organisa ariba e dia aki leuk, mi ta kere den traha mas ariba proyectonan duradero. Mi a forma parti di demasiado reunionnan, tayernan, encuentronan di puro diplomacia y materialnan promocional sin un meta claro. Mi sa cu tur hende ta haci nan best y no kier trapa tenchi di niun colega, pero honestamente e tempo ey mi a cansa di skirbi ariba post-its kico mi kier wak na cambio pa nos muchanan. Ki dia nos ta puntra e muchanan mes? Ki dia nos ta papia cu nan? Ta parce manera adultonan ta kere cu muchanan no por tin un mente di nan mes, pero ban gaña saca potret cu nan pa haci manera cu nan ta importante. Adultocentrismo ta graba den profundidad di nos nucleo, nos ser. Pa e organisacionnan cu si ta yega na nos muchanan, pabien! Boso ta haciendo e trabou maraviyoso di empodera nos muchanan cu conocemento y esaki ta un aspecto hopi importante pa asina derecho di mucha por biba den nos comunidad.

Stop di haci cos di adulto sin pensamento critico

Awe mi kier para keto na algo cu demasiado biaha mi ta scucha den boca di pueblo y mi ta sigur cu boso tambe a yega di scuch’e y kisas a bis’e tambe. E expresion famoso, cu awo, especialmente den e temporada aki di eleccion den porta, mi ta scucha mas hopi cu nunca. “Stop di haci cos di mucha chikito”. Nos ta bis’e asina lihe, sin pensa y sin realisa e estupidez cu ta sali for di nos boca. Sin realisa (of kisas algun sa masha bon) nos ta ofendiendo e criaturanan cu tanto nos ta proclama di stima. Anto no sinti bo culpabel si bo a yega di bis’e, pasobra mi a yega di scucha esaki for di profesionalnan (cu mester sa miho).

Tin adulto ta actua manera cu nan nunca tabata mucha, manera cu semper nan tabata tin tur e respuestanan y ta sinti nan mes superior na muchanan. Okay, okay dicon e “snowflake” aki ta haciendo fastioso atrobe? Como un persona cu ta aboga pa proteccion y bienestar di nos muchanan, mi kier ilustra cu e pensamento aki cu algun di nos tin di nos muchanan, ta sumamente inhusto.

Disculpa mi pa kier un miho mundo pa nos muchanan

Un persona sa bisa un hende cu e ta “haci cos di mucha chikito” pa motibo cu e otro persona kisas ta comportando na un manera cu e no ta gusta. Kisas e lo por a bisa algo cu a disgusta e persona of e por ta haciendo dificil y no kier coopera. Awo, pakico mi ta hay’e inhusto? Muchanan no tur ora a desaroya e capacidad caba pa analisa y compronde un situacion manera un adulto. Fuera di esey mayoria muchanan mester di nos ayudo como adulto pa yuda nan regula nan emocionnan, pero si nos ya caba ta bisa “stop di haci cos di mucha chikito”, con nos ta spera cu nan lo bin cerca nos como adulto (cu mester sa miho) pa ayudo. Ata mi atrobe den mi mundo idealista. Esaki ta algo cu mi a scucha recien. Cu mi ta biba den un mundo idealista, simplemente pasobra mi kier adultonan (mas) empatico pa guia nos muchanan. Duna mi un break! Adultonan, ban sea consciente di e manera cu nos ta papia di y cu nos muchanan. Nan ta absorba mas di loke nos ta kere. 

Ki boso ta pensa?


Mi ta laga boso cu e pregunta: abo ta kere cu realmente derecho di mucha ta conta na Aruba? Sigur tin un tratado firma desde 2001 y tin un comision cu ta traha especificamente cu e topico aki, pero bo ta kere cu esaki ta echt haciendo un diferencia? Skirbie ariba un post-it y peg’e ariba muraya (mi no ta haciendo cos di sarcastico, of si?)

0 Comments

Latest Posts

Grace and Rocky

If those names mean anything to you, you’ve watched Project Hail Mary. I first heard about this movie in January after seeing the trailer. I figured it’d be the kind of film my husband would want to see on IMAX, while I’d prefer to watch it at home with snacks, likely...

Reflexion di Diadomingo: Bestia

Mi a gusta e cuenta aki di skirbi reflexion riba diadomingo. E ta pone mi sinti liber. Pegapega y Cabayito Carnaval oficialmente a termina y mi no a bay wak niun parada. Otro aña mi lo purba bek. Mi tin cu bisa si cu e aña aki, despues di hopi tempo, mi tabata asina...

Reflexion di Diadomingo

Diadomingo; un otro fin di siman of un otro comienso di siman? Depende con bo kier mir’e. Aunke mi mama ta bisa cu e siman nobo semper ta cuminsa riba un diadomingo. Floho te cu mi ta Hole Awe mi a haci cos di floho y a lanta te laat. Loke cu a motiva mi pa lanta ta...

Jammita’s 2025 Recap

So, we finally reached the end of my 2025 recap. I promise that it won't be this long for 2026, and might even challenge myself to keep it under 1000 words. Without further ado, these were my 2025 highlights. Last Christmas Last December, I made a list of things that...

Music That Kept me Sane in 2025

Whether I’m going to work, heading home, going to UA, or to pole dance, my car is where I destress the most, listening to my favorite songs. For the past few years, it’s been one genre in particular. Yes, I’m not ashamed to admit that this middle-aged girl still...
Share Article